Dmitriy Panto: Co może uczynić jednostka w obliczu wojny? Jak zachować się wobec chaosu i przemocy? Jakich wyborów dokonać, gdy świat traci moralny kompas? Losy Mariana Heitzmana stanowią jedną z możliwych odpowiedzi na te fundamentalne dylematy.
„Polak litewski” Michał Römer i kształtowanie idei krajowej
Aleksander Smalianczuk Badanie idei krajowości i działalności jej zwolenników – krajowców – to rozmowa o konfrontacji tolerancji z ksenofobią i...
Literatura jako narzędzie polityczne
Siergiej Lebiediew: Literatura rosyjska, która zaistniała jako zjawisko masowe w XIX w., gdy Imperium Rosyjskie dynamicznie podbijało Kaukaz i Azję Centralną, nosi znamiona tych podbojów, występując w roli kronikarza i instrumentu kolonizacji. Choć jest ona mocno osadzona w kontekście kolonialnym, czytelnicy są tego zupełnie nieświadomi, gdyż kontekst ten nigdy nie był odpowiednio nagłośniony w badaniach naukowych ani w późniejszej dyskusji publicznej.
„Człowiek fenomenalnych zdolności umysłowych i zasad etycznych”: Mikołaj Witkowski na zesłaniu
Dzmitry Matwiejczyk: Znaczną część uczestników powstania styczniowego stanowili ludzie młodzi, którzy dopiero mieli szukać swojej drogi życiowej. Wyrastali z nich zdolni przedsiębiorcy, wykwalifikowani inżynierowie, utalentowani działacze kultury i nauki. Do grona tych ostatnich należy Mikołaj Witkowski.
Listy syberyjskie na korze brzozowej
Ērika Jaskólska: Listy syberyjskie na korze brzozowej opowiadają o najbardziej tragicznych momentach w historii Łotwy XX w., jakimi były sowieckie represje wobec łotewskiego narodu.
Kolory Sybiru
Anna Pisula: Pobyt Tomasza Zana w Orenburgu rozpoczął się od osadzenia w twierdzy, wśród przestępców, w ciemności i zaduchu. Po odzyskaniu wolności szukał ukojenia w świecie przyrody, za którą tęsknił podczas długiej izolacji.
Białoruska lista katyńska. Czym jest i kto mógł się na niej znaleźć?
Maciej Wyrwa: Mimo upływu lat wiele rodzin wciąż poszukuje informacji o losach swoich bliskich represjonowanych przez Związek Sowiecki. Liczne sprawy – mimo wieloletnich poszukiwań prowadzonych m.in. przez Polski Czerwony Krzyż oraz Instytut Pamięci Narodowej – nie zostały ostatecznie wyjaśnione, a ich liczba sięga zapewne dziesiątek tysięcy.
Małe narody syberyjskie – odrodzenie i walka o przetrwanie
Ewa Nowicka-Rusek: Współczesny świat zachodniego kręgu kulturowego oparty jest na tożsamości narodowej, a te zbiorowości etniczno-kulturowe, które pragną sobie zapewnić w nim godne miejsce, robić to muszą przez wywalczenie sobie statusu narodu.
Kontestacja władzy w kobiecych dziennikach z Gułagu: Łarysa Hienijusz i Eugenia Ginzburg o strategiach przetrwania i oporu
Tatsiana Astrouskaya: Dlaczego jedna historia – Eugenii Ginzburg – została zapisana w powszechnej pamięci i jest kultywowana, a druga – Łarysy Geniusz – przez dekady pozostawała niemal nieznana?
Z ziem utraconych na „odzyskane”. Przesiedlenia ludności polskiej z Kresów Wschodnich II Rzeczypospolitej na zachód w latach 1944–1946
Grzegorz Hryciuk: Po II wojnie światowej Sowieci chcieli utrwalić zmiany graniczne poprzez usunięcie całości lub części ludności polskiej oraz przesiedlenie Litwinów, Białorusinów i Ukraińców.



![Od profesora do delegata. Losy Mariana Heitzmana [część I]](https://swiatsybiru.pl/wp-content/uploads/2026/07/Kujbyszew-II1-3-400x250.jpg)








